Prawo jazdy kategorii B można dziś zdobyć jeszcze przed osiemnastką. Dla młodych kierowców oznacza to możliwość wcześniejszego rozpoczęcia jazdy i zdobywania doświadczenia.
Od 3 września 2026 r. zaczynają być stosowane również nowe przepisy dotyczące okresu próbnego.
Najważniejsze zasady zebraliśmy w jednym miejscu.
Prawo jazdy kat. B przed osiemnastką – od kiedy możesz zacząć?
Proces ubiegania się o prawo jazdy kategorii B możesz rozpocząć jeszcze przed ukończeniem 18 lat – oto kluczowe terminy:
- 16 lat i 9 miesięcy → możesz rozpocząć szkolenie na kategorię B.
- 16 lat i 11 miesięcy → możesz najwcześniej przystąpić do państwowego egzaminu na kategorię B, w tym do egzaminu teoretycznego w WORD.
- Po ukończeniu 17 lat → możesz uzyskać prawo jazdy kategorii B.
Jeżeli nie masz jeszcze 18 lat, potrzebna jest pisemna zgoda rodzica lub opiekuna prawnego.
Masz 17 lat i prawo jazdy – możesz prowadzić samochód
Nie musisz czekać do 18. urodzin.
Po uzyskaniu prawa jazdy możesz rozpocząć jazdę samochodem, ale na początku obowiązują Cię dodatkowe zasady.
Przez pierwsze 6 miesięcy
Przez pierwsze 6 miesięcy od uzyskania prawa jazdy, jednak nie dłużej niż do ukończenia 18 lat:
- możesz prowadzić samochód na terytorium Polski
- na przednim siedzeniu musi znajdować się doświadczony kierowca
Osoba towarzysząca musi:
- mieć minimum 25 lat
- posiadać prawo jazdy kat. B nieprzerwanie od minimum 5 lat
- spełniać ustawowe wymagania dotyczące zakazu prowadzenia pojazdów
- być trzeźwa
Minęło 6 miesięcy, a nadal nie masz 18 lat?
To ważny moment.
Po upływie 6 miesięcy:
- możesz prowadzić samochód samodzielnie
- nie musisz mieć doświadczonego kierowcy na przednim siedzeniu
- możesz przewozić tylko pełnoletnich pasażerów
Nadal obowiązują jednak pewne ograniczenia.
Do ukończenia 18 lat:
- z prawa jazdy korzystasz wyłącznie na terytorium Polski
- nie możesz samodzielnie przewozić pasażera, który również nie ukończył 18 lat
Jeżeli chcesz przewozić osobę niepełnoletnią, w samochodzie musi znajdować się również doświadczony pasażer spełniający wymagania przewidziane w przepisach.
Co zmieniają 18. urodziny?
Po ukończeniu 18 lat kończą się szczególne ograniczenia związane z niepełnoletnością.
Możesz:
- prowadzić bez osoby towarzyszącej
- przewozić niepełnoletnich pasażerów bez dodatkowego opiekuna
- korzystać z prawa jazdy również poza Polską – zgodnie z przepisami obowiązującymi w danym państwie
Nie oznacza to jednak automatycznego zakończenia okresu próbnego.
Okres próbny od 3 września 2026 r.
Nowe zasady okresu próbnego dotyczą osób, które po raz pierwszy uzyskają uprawnienia kategorii B od 3 września 2026 r.
Jak długo trwa okres próbny?
| Wiek przy uzyskaniu kat. B | Okres próbny |
| 18 lat lub więcej | 2 lata |
| przed ukończeniem 18 lat | 3 lata, maksymalnie do ukończenia 20 lat |
Czyli osoba, która zdobędzie prawo jazdy w wieku 17 lat, może nadal pozostawać w okresie próbnym już po swoich 18. urodzinach.
0,0 alkoholu
Przez cały okres próbny obowiązuje zasada: 0,0‰ alkoholu.
Początkujący kierowca objęty okresem próbnym powinien więc przyjąć prostą zasadę: prowadzisz = nie pijesz.
Nie ma specjalnych limitów 50/80/100 km/h
Takie limity pojawiały się we wcześniejszych projektach zmian, ale nie zostały wprowadzone w ostatecznych przepisach.
Kierowcę w okresie próbnym obowiązują normalne ograniczenia prędkości wynikające z przepisów i znaków drogowych.
Zielony listek? Nie jest obowiązkowy.
A co, jeśli młody kierowca łamie przepisy?
W okresie próbnym warto zapamiętać kilka ważnych liczb.
Przekroczenie 12 punktów
Jeżeli w okresie próbnym kierowca przekroczy 12 punktów, musi ukończyć praktyczne szkolenie w ODTJ dotyczące zagrożeń w ruchu drogowym.
Próg zostaje przekroczony od 13 punktów.
Przykłady:
| Wykroczenie | Punkty |
| Telefon trzymany w ręku podczas jazdy | 12 pkt |
| Przekroczenie prędkości o 51–60 km/h | 13 pkt |
| Przejazd na czerwonym świetle | 15 pkt |
| Nieustąpienie pierwszeństwa pieszemu na przejściu | 15 pkt |
| Wyprzedzanie na przejściu dla pieszych lub bezpośrednio przed nim | 15 pkt |
Przykład – trzymasz telefon w ręku i jednocześnie przekraczasz prędkość:
- telefon w ręku – 12 pkt
- przekroczenie prędkości o 11–15 km/h – 2 pkt
- łącznie zebrałeś 14 pkt – próg 12 punktów został przekroczony.
Ile punktów za przekroczenie prędkości?
Liczba punktów karnych zależy od tego, o ile kilometrów na godzinę przekroczysz dopuszczalny limit — oto aktualny taryfikator:
| Przekroczenie prędkości | Punkty |
| do 10 km/h | 1 pkt |
| 11–15 km/h | 2 pkt |
| 16–20 km/h | 3 pkt |
| 21–25 km/h | 5 pkt |
| 26–30 km/h | 7 pkt |
| 31–40 km/h | 9 pkt |
| 41–50 km/h | 11 pkt |
| 51–60 km/h | 13 pkt |
| 61–70 km/h | 14 pkt |
| powyżej 70 km/h | 15 pkt |
2 wykroczenia z ustawowego katalogu
Nie chodzi o dwa dowolne mandaty.
Jeżeli w okresie próbnym kierowca popełni dwa wykroczenia należące do katalogu wskazanego w ustawie, stwierdzone prawomocnymi rozstrzygnięciami:
→ okres próbny zostaje przedłużony o 2 lata.
Do tego katalogu należą m.in.:
- przekroczenie dopuszczalnej prędkości o więcej niż 30 km/h – 9–15 pkt
- przejazd na czerwonym świetle – 15 pkt
- nieustąpienie pierwszeństwa pieszemu na przejściu – 15 pkt
- wyprzedzanie na przejściu dla pieszych lub bezpośrednio przed nim – 15 pkt
- niestosowanie się do znaku B-25 lub B-26 „zakaz wyprzedzania” – 15 pkt
- inne przypadki naruszenia zakazu wyprzedzania – w zależności od rodzaju wykroczenia, np. 10 pkt
- nieustąpienie pierwszeństwa przejazdu innemu pojazdowi – liczba punktów zależy od skutku zdarzenia i może wynosić 8, 10 lub 12 pkt
Uwaga: telefon trzymany w ręku podczas jazdy daje 12 punktów, ale samo to wykroczenie nie należy do tego katalogu.
3 wykroczenia z ustawowego katalogu lub przestępstwo
Jeżeli w okresie próbnym kierowca popełni 3 wykroczenia z tego samego ustawowego katalogu lub przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji
→ następuje cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami.
Przykładowe wykroczenia:
- przekroczenie prędkości o ponad 30 km/h
- przejazd na czerwonym świetle
- nieustąpienie pierwszeństwa pieszemu
- nieustąpienie pierwszeństwa przejazdu
- złamanie zakazu wyprzedzania
- wyprzedzanie na przejściu dla pieszych
Przykładowe przestępstwa:
- prowadzenie samochodu w stanie nietrzeźwości
- spowodowanie wypadku drogowego stanowiącego przestępstwo
- niezatrzymanie się do kontroli i kontynuowanie ucieczki przed Policją
Jeszcze jeden ważny limit – 20 punktów
Jeżeli kierowca w ciągu pierwszego roku od wydania po raz pierwszy prawa jazdy przekroczy 20 punktów:
→ następuje cofnięcie uprawnień do kierowania.
Najważniejsze liczby
Poniższe zestawienie zbiera najważniejsze liczby, które musisz znać na etapie kursu i okresu próbnego:
| Liczba / Termin | Uprawnienie, wymóg lub zasada |
| 16 lat i 9 miesięcy | możesz rozpocząć szkolenie |
| 16 lat i 11 miesięcy | możesz najwcześniej zdawać egzamin państwowy |
| 17 lat | możesz uzyskać prawo jazdy kat. B |
| 6 miesięcy | maksymalny okres obowiązkowej jazdy 17-latka z doświadczonym kierowcą |
| 18 lat | kończą się szczególne ograniczenia wynikające z niepełnoletności |
| 2 lata | okres próbny dla osoby, która uzyskała pierwsze B jako pełnoletnia |
| 3 lata | okres próbny przy uzyskaniu B przed ukończeniem 18 lat, maksymalnie do 20. urodzin |
| 0,0‰ | przez cały okres próbny |
Stan prawny: 3 września 2026 r.
Pamiętaj: Przepisy zmieniają się dynamicznie. W Drive Point zawsze dostaniesz najbardziej aktualną wiedzę, aby egzamin w szczecińskim WORD-zie był tylko formalnością!
Zapisz się na kurs już dziś!
Opanuj nowe przepisy bez stresu i zdaj egzamin za pierwszym razem.
Zaufaj profesjonalistom od nauki jazdy ze Szczecina!